کاردرمانی تونل کارپ (CTS)،مواقعی که بی حسی دست بیمار تشدید شده و قدرت گرفتن بیمار تحت الشعاع این مشکل قرار می گیرد ضروری است. 

 

کاردرمانی تونل کارپ(CTS): راهکاری جامع برای رهایی از درد و بی‌حسی دست

وقتی دست‌های شما پیام می‌فرستند!

آیا تا به حال احساس کرده‌اید که دست‌هایتان در طول شب به خواب رفته و با درد و سوزش بیدار می‌شوید؟آیا هنگام کار با کیبورد یا گوشی موبایل، درد مچ دست شما را آزار می‌دهد؟ این علائم ممکن است نشانه‌ای از یک عارضه شایع به نام سندرم تونل کارپ (Carpal Tunnel Syndrome یا CTS) باشند. اما نگران نباشید؛ یکی از موثرترین و غیرتهاجمی ترین روش‌های درمان این مشکل، «کاردرمانی تونل کارپ» است. در این مقاله جامع، به طور دقیق بررسی می‌کنیم که سندرم تونل کارپ (CTS)چیست، چگونه ایجاد می‌شود و چگونه کاردرمانی می‌تواند به شما کمک کند تا بدون نیاز به جراحی، به زندگی عادی و بدون دردی بازگردید.

 

درک سندرم تونل کارپ (CTS)– دشمن نامرئی مچ دست

تونل کارپ(CTS) چیست؟

تونل کارپ(CTS) یک مجرای باریک و محکم در ناحیه کف دست است که توسط استخوان‌های مچ دست و یک رباط محکم به نام«رباط عرضی مچ دست» تشکیل شده است. درون این تونل، عصب میانی (مدین) و تاندون‌های خم کننده انگشتان قرار دارند. عصب میانی مسئول حس دهی به انگشتان شست، اشاره، وسط و بخشی از انگشت حلقه، و همچنین کنترل حرکات برخی از عضلات کف دست است.

سندرم تونل کارپ(CTS) چگونه ایجاد می‌شود؟

هنگامی که به هر دلیلی(مانند التهاب تاندون‌ها، احتباس مایعات یا ضخیم شدن رباط) فضای درون تونل کارپ تنگ شود، به عصب میانی فشار وارد می‌آید. این فشار همان چیزی است که باعث بروز علائم آزاردهنده سندرم تونل کارپ(CTS) می‌گردد که کاردرمانی تونل کارپ باید انجام شود.

علل و عوامل خطر تونل کارپ(CTS):

عواملی که منجر به سندم تونل کارپ (CTS)می شوند و نیازمند  کاردرمانی تونل کارپ(CTS) می شوند عبارتند از ؛

· حرکات تکراری: تایپ طولانی‌مدت، استفاده از موس، کارهای مونتاژ، خیاطی و…

· وضعیت بدنی نامناسب: قرارگیری غیر صحیح مچ دست حین کار.

· عوامل هورمونی: تغییرات هورمونی در دوران بارداری، یائسگی یا به دلیل مشکلات تیروئید.

· شرایط پزشکی: دیابت، روماتیسم مفصلی، چاقی.

· عوامل ژنتیکی: کوچک بودن ذاتی تونل کارپ در برخی افراد.

علائم هشداردهنده تونل کارپ(CTS) :

علائم هشدار دهنده تونل کارپ(CTS) که نیازمند مداخله کاردرمانی تونل کارپ(CTS) می شود عبارتند از ؛

· بی‌حسی، سوزن سوزن شدن یا گزگز در انگشتان شست، اشاره و میانی.

· درد در مچ دست که ممکن است به ساعد یا شانه نیز انتشار یابد.

· ضعف در دست و افتادن اجسام از دست.

· احساس ورم کردن دست (حتی اگر ورم مشهود نباشد).

· افزایش علائم در شب و بیدار شدن از خواب به دلیل درد.

 

 کاردرمانی تونل کارپ(CTS) – ستون اصلی درمان غیرجراحی

کاردرمانی چیست و چه نقشی دارد؟

کاردرمانی حرفه‌ای است که به افراد کمک می‌کند تا پس از آسیب یا در مواجهه با بیماری‌ها، استقلال خود را در انجام فعالیت‌های روزمره زندگی به دست آورند. یک کاردرمانگر با دیدگاهی کل‌نگر، نه تنها بر کاهش علائم، بلکه بر بهبود عملکرد کلی فرد در خانه، محل کار و جامعه تمرکز می‌کند.

 

چرا کاردرمانی تونل کارپ(CTS) اولین انتخاب است؟

کاردرمانی تونل کارپ (CTS)یک رویکرد محافظه‌کارانه، مؤثر و شخصی‌سازی شده است. هدف اصلی آن، کاهش فشار روی عصب میانی از طریق ترکیبی از تکنیک‌ها است، بدون اینکه نیاز به تیغ جراحی باشد. این روش برای اکثر افراد، به ویژه کسانی که علائم خفیف تا متوسط دارند، خط اول درمان محسوب می‌شود.

 

 فرآیند جامع کاردرمانی برای تونل کارپ(CTS)

یک برنامه درمانی موفق کاردرمانی تونل کارپ (CTS) معمولاً شامل مراحل زیر است:

۱٫ ارزیابی دقیق و تشخیص:

کاردرمانگر در جلسه اول،کاردرمانی تونل کارپ ( CTS) ، یک ارزیابی کامل انجام می‌دهد که شامل موارد زیر است:

· تست‌های فیزیکی: مانند تست تینل (ضربه زدن روی عصب)، تست فالن (خم کردن مچ دست) و تست فالن معکوس.

· ارزیابی قدرت و دامنه حرکتی: عضلات دست و مچ.

· بررسی حساسیت: حس لمس در نواحی مختلف دست.

· پرسش درباره فعالیت‌های روزمره: شغل، عادات و محیط کار شما.

 

۲٫ مداخلات درمانی و تکنیک‌ها:

در این مرحله،کاردرمانگر از یک سری تکنیک برای کاردرمانی تونل کارپ ( CTS) شما استفاده می‌کند:

· آموزش اصلاح ارگونومی و وضعیت دهی:

· تنظیم ارتفاع صندلی، میز و مانیتور.

· آموزش نحوه صحیح استفاده از موس و کیبورد (استفاده از Pad مخصوص).

· توصیه به استراحت‌های مکرر و انجام حرکات کششی در حین کار.

· ساخت اسپلینت (آتل) مچ دست:

· استفاده از آتل مچ دست به ویژه در شب، برای نگه داشتن مچ در وضعیت خنثی و جلوگیری از خم شدن که باعث افزایش فشار می‌شود. این یکی از مؤثرترین روش‌های کاردرمانی تونل کارپ ( CTS) است.

· تمرین‌های درمانی و حرکات کششی:

· تمرینات عصبی-لغزنده (Nerve Gliding Exercises): این تمرینات به عصب میانی کمک می‌کنند تا به راحتی درون تونل کارپ حرکت کند و از چسبندگی آن جلوگیری نماید.

· تمرینات تاندون-لغزنده (Tendon Gliding Exercises): برای بهبود حرکت تاندون‌ها.

· تمرینات تقویتی: برای عضلات ساعد و دست، پس از کاهش علائم حاد.

· مدیریت درد و التهاب:

· استفاده از مدالیته هایی مانند اولتراسوند درمانی برای افزایش جریان خون و کاهش التهاب.

· روش‌های سرما و گرما درمانی.

· آموزش فعالیت‌های روزمره (ADL):

· کاردرمانگر به شما یاد می‌دهد چگونه فعالیت‌هایی مانند پخت‌ و پز، نظافت و لباس پوشیدن را با فشار کمتری روی مچ دست انجام دهید.

 

تمرینات ساده کاردرمانی تونل کارپ ( CTS)  که می‌توانید در خانه انجام دهید:

تمرینات زیر نمونه های ساده شده ای از  تمرینات کاردرمانی تونل کارپ ( CTS) می باشد ؛

۱٫ تسکین فشاری (Prayer Stretch): کف دست‌ها را به هم بچسبانید و در مقابل قفسه سینه قرار دهید. سپس به آرامی دست‌ها را به سمت پایین ببرید تا در مچ دست کشش ملایمی احساس کنید. ۱۵-۳۰ ثانیه نگه دارید.

۲٫ کشش مچ با کمک دست دیگر: دست مبتلا را به سمت جلو دراز کنید، سپس با دست سالم، انگشتان را به آرامی به سمت پایین و سپس به سمت بالا بکشید.

۳٫ تمرین مشت‌کردن: دست خود را صاف کنید، سپس به آرامی آن را به صورت یک مشت نرم درآورید (انگشت شست روی بقیه انگشتان باشد). ۵ ثانیه نگه داشته و رها کنید.

۴٫ چرخش مچ دست: آرنج خود را روی میز گذاشته و مچ را به آرامی ۱۰ بار در جهت عقربه‌های ساعت و ۱۰ بار خلاف جهت آن بچرخانید.

 

تذکر مهم: این تمرینات را تنها در صورتی که باعث افزایش درد نشوند انجام دهید و برای برنامه‌ای شخصی‌سازی شده حتماً به یک کاردرمانگر مراجعه کنید.

 

کاردرمانی تونل کارپ ( CTS)  در محل کار (ارگونومی)

یک بخش حیاتی از کاردرمانی تونل کارپ (CTS)، پیشگیری و مدیریت علائم در محیط کار است. کاردرمانگر می‌تواند با ارزیابی میز کار شما، توصیه‌های زیر را ارائه دهد:

· استفاده از کیبورد و موس ارگونومیک.

· تنظیم ارتفاع صندلی به گونه‌ای که ساعدها موازی زمین باشند.

· استفاده از زیردستی (Wrist Rest) برای حمایت از مچ دست.

· قاعده ۲۰-۲۰-۲۰: هر ۲۰ دقیقه، ۲۰ ثانیه به نقطۀ دور نگاه کنید و دست‌های خود را بکشید و تکان دهید.

نتیجه‌گیری: زندگی بدون درد با کاردرمانی تونل کارپ (CTS)

سندرم تونل کارپ(CTS) می‌تواند زندگی روزمره را به چالشی بزرگ تبدیل کند، اما این پایان ماجرا نیست. کاردرمانی تونل کارپ (CTS) یک راه حل علمی، عملی و امیدبخش است که به شما کمک می‌کند بر این مشکل غلبه کنید. با ترکیبی از آموزش، تمرین‌های تخصصی، اصلاح سبک زندگی و استفاده از وسایل کمکی، می‌توانید درد و بی‌حسی را کاهش داده، از پیشرفت بیماری جلوگیری کرده و در بسیاری از موارد، از جراحی بی‌نیاز شوید. اگر علائم گفته شده را تجربه می‌کنید، همین امروز برای مشاوره با یک کاردرمانگر متخصص اقدام کنید و اولین گام را به سوی بازیابی سلامتی و توانایی دست‌های خود بردارید.

سوالات متداول

۱٫ آیا کاردرمانی تونل کارپ (CTS ) واقعاً مؤثر است؟

بله،مطالعات متعدد نشان داده‌اند که مداخلات کاردرمانی، به ویژه استفاده از آتل شبانه و تمرینات عصبی-لغزنده، در کاهش علائم و بهبود عملکرد بیماران مبتلا به سندرم تونل کارپ (CTS)خفیف تا متوسط بسیار مؤثر است.

 

۲٫ چند جلسه کاردرمانی برای تونل کارپ (CTS)نیاز است؟

تعداد جلسات بستگی به شدت علائم و پاسخ‌دهی شما به درمان دارد.معمولاً یک دوره ۴ تا ۸ هفته‌ای (۲-۳ جلسه در هفته) می‌تواند نتایج چشمگیری داشته باشد.

 

۳٫ تفاوت کاردرمانی تونل کارپ (CTS)با فیزیوتراپی چیست؟

فیزیوتراپی بیشتر بر کاهش درد،التهاب و بهبود دامنه حرکتی با مدالیته های فیزیکی تمرکز دارد. در حالی که کاردرمانی علاوه بر این موارد، بر بازگشت فرد به فعالیت‌های معنادار روزمره (شغل، خانه) و آموزش راهبردهای جبرانی و اصلاح ارگونومی تأکید ویژه‌ای دارد.

 

۴٫ اگر کاردرمانی جواب نداد، قدم بعدی چیست؟

در موارد شدید یا مواردی که به درمان‌های محافظه‌کارانه پاسخ نمی‌دهند،کاردرمانگر شما را به یک متخصص ارتوپد یا مغز و اعصاب برای ارزیابی بیشتر و احتمالاً تزریق کورتیکواستروئید یا جراحی ارجاع خواهد داد.